Op deze pagina:
Wat is cadmium?
Cadmium is een zacht, plooibaar, zilverwit metaal dat tot de groep van de zware metalen behoort. De belangrijkste bronnen van cadmium zijn roken en de non-ferro-industrie.
Terug naar boven
Hoe komt cadmium in het milieu terecht?
In sommige streken in Vlaanderen is de omgeving vervuild met cadmium. Dat is vaak het geval op plaatsen waar ooit een zinkfabriek heeft gestaan, waar zinkassen zijn gebruikt om wegen aan te leggen of waar in het verleden bepaalde meststoffen zijn gebruikt.
De uitstoot van cadmium is de laatste decennia zeer sterk gedaald door meer milieuvriendelijke productiemethodes. Toch blijft er nog cadmium uit het verleden in de omgeving aanwezig.
Terug naar boven
Hoe komt u in contact met cadmium?
Cadmium wordt opgenomen:
door te roken;
door stof in te ademen dat cadmium bevat;
door vervuilde bodemdeeltjes in te slikken;
door vervuild putwater te drinken;
door groenten die gekweekt zijn op vervuilde bodems te eten.
Als cadmium eenmaal opgenomen is in het lichaam, wordt het slechts langzaam uitgescheiden. Kleine hoeveelheden cadmium geven geen onmiddellijke gezondheidsproblemen na inname, maar kunnen bij langdurige inname de gezondheid schaden. Het kan de nierwerking verstoren en de beenderen minder stevig maken. Uit wetenschappelijke studies is gebleken dat er een verband bestaat tussen het inademen van zeer grote hoeveelheden cadmium en longkanker.
Terug naar boven
Is cadmium schadelijk voor uw gezondheid?
Cadmium wordt opgenomen bij roken, inademen van stof dat cadmium bevat, inslikken van vervuilde bodemdeeltjes, drinken van vervuild putwater en eten van groenten die gekweekt zijn op vervuilde bodems. Eenmaal opgenomen in het lichaam wordt cadmium slechts langzaam uitgescheiden.
Kleine hoeveelheden cadmium geven geen onmiddellijke gezondheidsproblemen na inname, maar kunnen bij langdurige inname de gezondheid schaden. Het kan de nierwerking verstoren en de beenderen minder stevig maken. Uit wetenschappelijke studies is gebleken dat er een verband bestaat tussen het inademen van zeer grote hoeveelheden cadmium en longkanker.
Terug naar boven
Tips voor het beperken van inname van cadmium
Op de algemene webpagina rond zware metalen wordt uitvoerig een aantal tips besproken om de opname van zware metalen te beperken. Ze zijn ook van toepassing bij een vervuiling met cadmium. Hieronder vindt u nog een aantal teeltadviezen die specifiek van toepassing zijn bij een bodemvervuiling met cadmium.
Teeladviezen
Planten kunnen cadmium opnemen uit een vervuilde bodem, maar de mate waarin dat gebeurt is afhankelijk van heel wat factoren:
- Het soort gewas: sommige planten nemen gemakkelijker cadmium op uit de bodem dan andere.
- Het deel van de plant dat u eet: sommige plantendelen (vooral de bladeren) stapelen meer cadmium op dan andere (zoals de vruchten).
- De zuurgraad van de bodem: bij een zure bodem (lagere pH) wordt cadmium gemakkelijker opgenomen door planten. Zandgrond is vaak zure grond. Mensen die groenten kweken op zure bodems kunnen de tuingrond extra bekalken waardoor de grond minder zuur wordt. Het beste tijdstip hiervoor is het najaar.
- Het organisch stofgehalte: bij een hoger gehalte organisch stof wordt cadmium minder goed uit de bodem opgenomen. U kunt het gehalte organisch stof in de bodem verhogen door stalmest, teelaarde of compost te gebruiken.
- Het gehalte cadmium in de bodem: het gehalte cadmium in de bodem verschilt sterk van plaats tot plaats.
Veilige groenten en fruit, zelfs in vervuilde gebieden, zijn:
- komkommer
- augurk
- pompoen
- diep wortelende fruitbomen
Te vermijden groenten en fruit in gebieden die vervuild zijn met cadmium:
- wortelen
- andijvie
- kervel
- koolsoorten
- sla
- peterselie
- rabarber
- spinazie
- schorseneren
- tuinkers
- prei
Op sommige plaatsen is ook het grondwater vervuild met cadmium. Gebruik in die gebieden geen putwater om uw gewassen te besproeien.
Terug naar boven
Cadmiumwebtool
De interactieve cadmiumwebtool laat inwoners van Balen, Mol, Hamont-Achel, Lommel, Neerpelt en Overpelt toe onmiddellijk hun persoonlijke risico op cadmiumblootstelling in te schatten. Na het doorlopen van een persoonlijke vragenlijst tijdens een fictieve tocht door woning en tuin krijgt u een persoonlijk advies en een heleboel tips om blootstelling aan cadmium in uw onmiddellijke omgeving tot een minimum te beperken. Bovendien komt u bij het invullen van uw adresgegevens te weten of het telen van eigen groenten in uw moestuin wel zo’n goed idee is. In tuintjes gelegen in sterker vervuild gebied wordt het telen van groenten volledig afgeraden. In minder vervuild gebied kunnen groenten wel geteeld worden, maar onder bepaalde voorwaarden. Zit u na het doorlopen van de webtool toch nog met vragen, dan wordt u doorverwezen naar de medisch milieukundigen van jouw regio.
Die interactieve webtoepassing is een realisatie uit het projectplan 2009-2011 "Aanpak gezondheidsimpact zware metalen erfenis Antwerpse en Limburgse Kempen". Bedoeling is via nieuwe preventie initiatieven de inwoners te informeren over de schadelijke effecten van cadmium. De webtool is een realisatie van het Vlaams Agentschap Zorg en Gezondheid, het Departement Leefmilieu, Natuur en Energie van de Vlaamse Overheid, OVAM, de gemeente Overpelt en de medisch milieukundigen bij het lokaal gezondheidsoverleg.
Terug naar boven
Meer info en folders
Terug naar boven